بازگشت به سخن تاریخ|پرسش و پاسخ ها|مراکز مهدوی|وب سایت و نرم افزار|پایان نامه ها|گزارش و مصاحبه|معرفی و نقد کتاب|مقالات دیگران|مقالات گروه|صفحه اصلی ویژه نامه
مقالات ویژه نامه امام زمان (ع)
بازخواني سند و متن حديثي درباره تبار امام مهدي
بررسي تطبيقي شخصيت شناسي امام مهدي در ديدگاه فريقين
بازخواني عوامل پيدايش مدعيان دروغين مهدويّت و گرايش مردم به آنان
مقايسه انديشه مهدويت شيعه اثني عشري و نظريه پايان تاريخ فوکوياما
جزيره خضرا در ترازوي نقد
تاثير انديشه مهدويت در شکل گيري دولت فاطميان
كاوشي در بازشناسي مفضل بن عمر از راويان احاديث مهدوي
نقد و بررسي شبهات دکتر ناصر القفاري درباره انديشه مهدويت
بررسي و نقد نظرات پروفسور هانري كُربَن دربارة مهدويت
گزارشي از تاليف کتاب هاي مهدوي در حوزه علمي حله
آثار مهدوي ازنيمه دوم قرن پنجم تا نيمه دوم قرن هفتم هجري
سوء استفاده از انديشه مهدويت در جنبش روشنيه
مهدويت از ديدگاه دين پژوهان و اسلام شناسان غربي (دايرة المعارف اسلام چاپ کمبريج)
فرهنگ مهدويت در القاب خلفاى عباسى
دوره قاجار و تاليفات درباره مهدويت
مستشرقان و مهدويت
مهدويت در واقفيه و موضع‌گيري امام رضا عليه السلام
بررسي تاريخي گزارش شيخ صدوق درباره نرجس خاتون
مهدي(عج) و مهدويت از ديدگاه نهج البلاغه
مهدويت‌پژوهي از منظر سنت‌گرايان (با تکيه بر انديشه سيد حسين نصر)
آموزه‌هاي مهدوي در آيينة كلام رضوي
مهدويت از ديدگاه اسماعيليان و قرمطيان
نقش باورداشت غيبت در پويايي حيات علمي و فكري شيعيان در قرن سوم و چهارم
حکایت جزیره خضراء


  چاپ        ارسال به دوست

محضر امام باقر(ع) دانشگاه بین المللی معرفت بود

سید مرتضی حسینی شاه ترابی، استاد مدعو گروه تاریخ اسلام جامعه المصطفی (ص) العالمیه به مناسبت فرا رسیدن سالروز ولادت امام باقر (ع) در گفتگو با خبرنگار اندیشه خبرگزاری شبستان با اشاره به سیره علمی ایشان و نحوه جهل زدایی آن حضرت (ع)‌ از جامعه اظهار کرد: جهل زدایی و آگاهی بخشی از دین در سیره تمامی ائمه‏ اطهار (ع) یک اصل است، همان طور که تلاش های امیرالمومنین علی(ع)، امام حسن(ع)، امام حسین(ع) و امام سجاد(ع) در این زمینه مشهود است.

وی ادامه داد: در این میان حتی قیام امام حسین (ع) را هم می توان حرکتی در راستای همین آگاهی بخشی به جامعه اسلامی شمرد، آگاهی بخشی به اینکه دین اسلام و سیره نبوی در غباری از گزارش ها، تفسیرها و عملکردهای نادرست پوشیده شده است و جهل موجود درباره آموزه های نبوی را باید برطرف کرد.

 

وی با بیان اینکه شرایط سیاسی- فرهنگی عصر امام حسین (ع) به گونه ای بود که انتخابی جز قیام پیش روی آن حضرت (ع)‌ باقی نگذاشت، قیامی که از همان روز نخست با جهل زدایی و آگاهی بخشی آغاز شد و امام سجاد (ع) پس از شهادت آن حضرت (ع)‌ادامه دهنده آن بود، افزود: البته بحران سیاسی پیش آمده پس از قیام عاشورا و حساسیت حکومت اموی نسبت به علویان طوری بود که شرایط را برای هر گونه اقدام سیاسی و فرهنگی امام سجاد(ع) دشوار می کرد و آگاهی بخشی از طریق دعا انتخاب آن حضرت (ع) شد.

 

این پژوهشگر تاریخ اسلام اضافه کرد: این جهل زدایی و آگاهی بخشی به جامعه همچنان تا دوران امامت امام باقر (ع) ادامه یافت و در دوره امامت آن حضرت (ع) شرایطی فراهم شد تا امام (ع) بتوانند معارف و آموزه های اهل بیت(ع) را که بهترین و درست ترین تفسیر از سیره نبوی اند در شکلی گسترده به جامعه اسلامی ارائه کند.

 

وی عنوان کرد: وضعیت سیاسی دربار اموی یکی از این شرایط بود ضمن آنکه دوران امامت امام باقر (ع) مقارن است با روزگار حکومت ولید بن عبدالملک، سلیمان بن عبدالملک، عمر بن عبدالعزیز، یزید بن عبدالملک و برادرش هشام بن عبدالملک؛ یعنی دوره امامت ایشان معاصر است با به حکومت رسیدن پنج حاکم اموی.

 

حسینی شاه ترابی در ادامه ابراز کرد: به عبارت دیگر در فاصله حدود یازده سال از سال 94 تا سال 105 هجری، یک بی ثباتی سیاسی در دربار امویان حاکم بود که از فشار سیاسی پیشین در مورد اهل بیت(ع) می کاست و فرصت اقدامات علمی و فرهنگی را برای امام باقر (ع) فراهم می کرد.

 

وی تصریح کرد: در کنار این بی ثباتی سیاسی درون دربار اموی، گسترش فتوحات و آشنایی های اولیه مسلمانان با اندیشه های غیراسلامی و ملل غیرمسلمان هم علاقمندی و رغبت مسلمانان را به فراگیری معارف اهل بیت (ع) و آشنایی بهتر و عمیق تر با آموزه های اسلامی بیشتر می کرد.

 

به گفته این پژوهشگر از سوی دیگر از دوره خالد بن یزید اموی، نهضت ترجمه شروع و نخستین قدم ها در دوره او برداشته و ترجمه متون غیرعربی که موضوعات اولیه آن علم کمیا بود، صورت گرفته بود و جامعه اسلامی توقعات معرفتی بیشتری نسبت به قبل داشت و عطش لازم برای معارف اهل بیت(ع) را به تدریج پیدا کرده بود. 

 

این کارشناس تاریخ تمدن اسلامی عنوان کرد: علاوه بر این، چرخش نسبی جامعه از قیام های محکوم به سرکوبی و شکست به سوی فرهنگ سازی و تدوین فقه و حدیث برای پاسداشتن آموزه های نبوی را هم در این دوره می توان مشاهده کرد که محصول برخوردهای بسیار سخت و بی رحمانه امویان با قیام ها و قیام کنندگان بود.

 

وی با اشاره به اینکه در کنار این مسائل، حاکمیت عمر بن عبدالعزیز از سال 99 تا 101 هجری و سیاست های او یکی دیگر از شرایط مهم و زمینه ساز برای گسترش اقدامات امام باقر(ع) در زمینه جهل زدایی از جامعه بود، ابراز کرد: تا پیش از به حکومت رسیدن عمر بن عبدالعزیز منع کتابت حدیث به طور رسمی متداول بود و عمربن عبدالعزیز این منع کتابت حدیث را برداشت و از اینجا بود که زمینه های کتابت و تدوین حدیث فراهم و توجه حدیث نبوی و کتابت آن به طور جدی تر مطرح شد و امام باقر (ع) از این فرصت استفاده کرد و به نشر معارف اهل بیت (ع) و احادیث و آموزه های نبوی پرداخت.

 

حسینی شاه ترابی یادآور شد: در مجموع، پیش از امامت امام باقر (ع) شرایط به گونه ای بود که مردم توجه چندانی به دانستن امور و مسائل دینی نداشتند و مسائل دینی و فقهی بیشتر در شهر مدینه مطرح بود و در جمع های محدودی مطرح می شد، اما با شرایط پیش آمده در عصر امامت امام باقر (ع) توجه به مسائل و مباحث معرفتی و آگاهی های دینی در جامعه بیشتر شد و از شهرهای مختلف دور و نزدیک مثل خراسان و کوفه به محضر حضرت (ع) رسیدند و از آن حضرت (ع) معرفت و آگاهی اخذ کردند.

/پایان پیام/


٠١:٥٤ - چهارشنبه ٣٠ شهريور ١٣٩٤    /    شماره : ٦٢٤٨٩    /    تعداد نمایش : ٦١٢


نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 





مقالات گروه

اثبات تاريخي وجود امام زمان از راه بررسي منصب وكالت در عصر غيبت صغرا

نوشته شده توسط حسين قاضي خاني
بحث در اثبات وجود امام دوازدهم شيعيان امامي، در گذر تاريخ همواره مطرح بوده است. امروزه افرادي مانند

تاملي در روايت هاي علايم ظهور: قسمت دوم

در بخش اول اين نوشتار ضمن اشاره به ضرورت بحث و بررسي در موضوع علا‌ئم ظهور و منابع آن بيان شد

ملاحم ابن منادی و ملحمه دانیال

کتاب های فتن و ملاحم از جمله منابع مهم درباره مهدویت به شمار می روند. کتاب الملاحم نوشته احمد بن منادی از محدثان اهل سنت،

سفیانی و مدعیان تاریخی

نوشته شده توسط مصطفي صادقي
درباره علائم ظهور به‌ویژه سفیانی که مشهورترین آنهاست، سخن فراوان گفته شده و می‌شود. لیکن تاکنون نگاهی

نهم ربيع، روز امامت و مهدويت

نوشته شده توسط مصطفي صادقي
شيعيان در دوره هايي از تاريخ، به ويژه از عصر صفويه به بعد، روز نهم ربيع الاول را روزي مبارک برشمرده و

تاملي در روايت هاي علايم ظهور: قسمت اول

نوشته شده توسط مصطفي صادقي
منتظران موعود، پيوسته در انتظار تحقق نشانه‌هايي هستند كه در روايات فراوان به عنوان نشانه ظهور مهدي(ع) بيان شده است. به همين جهت در طول تاريخ، تطبيق

شناخت آسیبهای اندیشه مهدویت

نوشته شده توسط نعمت الله صفری
(این متن، پیاده شده ی برخی از صحبتهای جناب آقای دکتر صفری در یکی از کلاس های درس ایشان است که

مهدويت در غرب اسلامي

نوشته شده توسط محمدرضا پاک
انديشه مهدويت از مفاهيم مؤثر قرآني، روايي، كلامي، سياسي و از اركان تاريخ اسلام است كه در فرهنگ و تمدن

گونه شناسي مدعيان دروغين وکالت امام زمان در عصر غيبت صغرا

نوشته شده توسط حسين قاضي خاني/ نعمت الله صفري فروشاني
هنگام بررسي نقش نهاد وکالت در عصر غيبت صغرا، سخن از کارگزاران خائن و مدعيان دروغين وکالت، اهميتي ويژه مي يابد. از آن